شبیه ساز محاسبات پرتونگاری صنعتی برای چشمه های گاما

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای

2 سازمان انرژی اتمی ایران

چکیده

پرتونگاری صنعتی یکی از پرکاربردترین آزمون‌ها در بین روش‌های غیرمخرب بازرسی قطعات و تجهیزات است.  استفاده از ابزارهای کامپیوتری در انجام فعالیت‌های مستلزم انجام محاسبات، می‌تواند علاوه بر صرفه جویی در زمان انجام فعالیت‌ها، به کاهش خطای انسانی در انجام محاسبات و افزایش قابلیت اطمینان، دقت و صحت محاسبات انجام شده منجر گردد. انجام رادیوگرافی صنعتی مستلزم یک سری محاسبات و انتخاب‌ صحیح پارامترها برای حصول کیفیت مطلوب در تصاویر پرتونگاشت است. این محاسبات عمدتاً شامل محاسبات مربوط به اکتیویته چشمه، انتخاب تکنیک پرتودهی، محاسبه فاصله چشمه تا فیلم، محاسبه زمان پرتودهی، محاسبات مربوط به شاخص کیفیت تصویر و محاسبه حساسیت است. هر کدام از این پارامترها به نوع چشمه مورد استفاده، نوع فیلم، دانسیته نوری مطلوب، هندسه، جنس و ابعاد قطعه و حساسیت مطلوب وابسته است. در حال حاضر نرم‌افزارهایی برای انجام محاسبات پرتونگاری موجود است که عمدتا فقط بخش محدودی از محاسبات را انجام می‌دهند. محاسبات پرتونگاری با تهیه یک رابط گرافیکی برای شبیه‌سازی و انجام محاسبات نسبتاً کامل پرتونگاری صنعتی با چشمه‌های گاما و با در نظر گرفتن استانداردهای صنعتی مرتبط انجام شده است. نتایج حاصل از نرم افزار شبیه‌ساز تهیه شده با نتایج حاصل از دیگر برنامه‌های کاربردی موجود مقایسه و تایید شده‌اند.

کلیدواژه‌ها


[1] RT Calculator Isotope, http://www.ok-s.com/software_en/ndtrt/ndtrt.php, Accessed 10.08.16

[2] Radiography Calculation (ATTAR), www.attar.com.au/uploadimage/Product/ProductImg/ radiography_calculations.xls, Accessed 15.12.16

[3] RTcalc, https://play.google.com/store/apps/ details?id=jp.ne.asahinet.mr2yknst.rtcalc&hl=en, Accessed 12.01.17

[4] ISO 5579, (2013). Non-destructive testing -- Radiographic testing of metallic materials using film and X- or gamma rays - Basic rules.

[5] ASME, Sec IV, Article 2, (2013). Radiographic Testing.

[6] IAEA Training course series No. 3, (1992). Industrial Radiography.

[7] ASNT Nondestructive Testing Handbook, Third Edition: Volume 4, (2002) Radiographic Testing (RT)